ตอบคำถามท้ายบท PH1301 บทที่ 3 ประวัติศาสตร์พระพุทธศาสนา
1. การเสด็จกรุงกบิลพัสดุ์เพื่อโปรดพระญาติก่อให้เกิดประโยชน์แก่ใคร ในด้านใดบ้าง?
พระเจ้าสุทโธทนะได้รับประโยชน์ด้านจิตใจและปัญญา โดยทรงฟังธรรมจนบรรลุโสดาปัตติผลและสกทาคามิผล พระนางมหาปชาบดีโคตมีทรงได้ฟังธรรมและบรรลุโสดาปัตติผลเช่นกัน พระประยูรญาติชาวศากยะได้ลดความถือตัวและเกิดความเลื่อมใสในพระพุทธเจ้า พระนางพิมพาและพระราหุลได้รับการสงเคราะห์ให้มีโอกาสเข้าถึงพระธรรม การเสด็จครั้งนี้จึงช่วยให้พระญาติเข้าใจแนวทางดำเนินชีวิตและเป็นรากฐานของการเผยแผ่พระศาสนา
2. กตัญญู กตเวที หมายถึงอะไร และการเสด็จโปรดพระญาติแสดงถึงคุณธรรมนี้หรือไม่ เพราะเหตุใด?
กตัญญู หมายถึง การรู้และระลึกถึงบุญคุณที่ผู้อื่นเคยทำแก่ตน กตเวที หมายถึง การกระทำตอบแทนบุญคุณให้ปรากฏด้วยการปฏิบัติจริง การเสด็จโปรดพระประยูรญาติของพระพุทธเจ้าแสดงถึงความกตัญญูกตเวที เพราะทรงระลึกถึงพระคุณของพระราชบิดาและพระญาติที่เคยเลี้ยงดูและเกื้อกูลพระองค์ จึงทรงตอบแทนด้วยการแสดงธรรมให้เกิดปัญญาและเข้าถึงหนทางพ้นทุกข์ เป็นการบำเพ็ญญาตัตถจริยา
3. วิธีการแสดงธรรมของพระพุทธเจ้าที่สนใจมากที่สุด 1 วิธี พร้อมเหตุผล
วิธีที่ข้าพเจ้าสนใจมากที่สุด คือ สันทัสสนา ซึ่งเป็นการอธิบายให้เห็นชัดเจนแจ่มแจ้ง พระพุทธเจ้าทรงชี้แจงเนื้อหาให้ผู้ฟังเข้าใจเสมือนเห็นเรื่องนั้นด้วยตนเอง วิธีนี้ช่วยลดความสงสัยและทำให้เข้าใจเหตุผลของหลักธรรมอย่างถูกต้อง ข้าพเจ้าสนใจเพราะการเข้าใจอย่างชัดเจนเป็นพื้นฐานสำคัญของการนำความรู้ไปปฏิบัติ จึงสามารถนำวิธีนี้มาใช้ในการเรียนและอธิบายเรื่องต่าง ๆ ให้ผู้อื่นเข้าใจได้ง่ายขึ้น
4. จุดมุ่งหมายของการให้ทานที่ถูกต้องตามหลักพระพุทธศาสนา
การให้ทานมีจุดมุ่งหมายเพื่อบูชาพระคุณของผู้ทรงคุณธรรมและผู้มีพระคุณ เช่น บิดามารดา เพื่ออนุเคราะห์ญาติพี่น้อง บุตรธิดา และมิตรสหายให้ได้รับความช่วยเหลือ เพื่อสงเคราะห์ผู้เดือดร้อนด้วยสิ่งของหรือคำแนะนำที่เป็นประโยชน์ เพื่อสาธารณประโยชน์และความสุขของคนหมู่มาก เช่น สร้างโรงเรียนหรือโรงพยาบาล และเพื่อสร้างบารมี พัฒนาจิตใจของผู้ให้ พร้อมลดความตระหนี่และความยึดติดในทรัพย์สิน
5. การให้ทานเกิดประโยชน์แก่ผู้ให้อย่างไร และมีความสำคัญอย่างไร?
ผู้ให้ทานได้รับประโยชน์จากการสั่งสมบุญและพัฒนาคุณธรรมภายในจิตใจ การเสียสละช่วยลดความตระหนี่ ความโลภ และความยึดติดในทรัพย์สิน ทำให้เกิดความเมตตา ความเอื้อเฟื้อ และความยินดีที่ได้ช่วยผู้อื่นพ้นความเดือดร้อน ตามเนื้อหาในบท การให้ทานเปรียบเสมือนการเปลี่ยนทรัพย์ภายนอกให้เป็นขุมทรัพย์คือบุญ ประโยชน์นี้สำคัญเพราะช่วยยกระดับจิตใจ และเป็นพื้นฐานของการพัฒนาตนตามหลักพระพุทธศาสนา
6. การทำหน้าที่อุปัฏฐากแก่สงฆ์ด้วยกันมีความสำคัญอย่างไร?
การอุปัฏฐาก คือ การดูแลรับใช้และช่วยเหลือเกื้อกูลกันในการดำเนินชีวิตของพระสงฆ์ ช่วยให้พระสงฆ์ได้รับความสะดวกและสามารถศึกษาและปฏิบัติธรรมได้อย่างต่อเนื่อง เป็นการแสดงความเคารพ ความกตัญญูกตเวที และความเอื้อเฟื้อต่อกัน พระพุทธเจ้าจึงทรงบัญญัติให้เป็นข้อวัตรที่พระภิกษุต้องปฏิบัติตามความเหมาะสม การอุปัฏฐากยังช่วยให้พระสงฆ์ทำหน้าที่สืบทอดและเผยแผ่พระศาสนาได้อย่างมั่นคง
7. พระพุทธเจ้าทรงแต่งตั้งพระอานนท์เป็นพุทธอุปัฏฐากด้วยเหตุผลใด เกี่ยวข้องกับความเป็นพระญาติหรือไม่?
พระพุทธเจ้าทรงแต่งตั้งพระอานนท์เพราะท่านเอาใจใส่ในการอุปัฏฐากและมีความจงรักภักดี ท่านปฏิบัติหน้าที่ด้วยความเสียสละ ทั้งดูแลพระคันธกุฎีและถวายสิ่งจำเป็นต่าง ๆ พระอานนท์ยังเป็นพหูสูต มีความจำดี สามารถจดจำพระธรรมและถ่ายทอดแก่ผู้อื่นได้ แม้ท่านเป็นพระญาติ แต่เหตุผลสำคัญของการแต่งตั้งอยู่ที่คุณสมบัติและความเหมาะสมกับหน้าที่ การขอพรเพื่อหลีกเลี่ยงลาภสักการะยิ่งแสดงว่าท่านรับหน้าที่ด้วยความบริสุทธิ์ใจ
8. พระพุทธศาสนาเจริญรุ่งเรืองในสมัยมัชฌิมกาลเพราะสาเหตุใด?
พระพุทธเจ้าทรงจาริกแสดงธรรมอย่างต่อเนื่องด้วยพระเมตตาและมุ่งประโยชน์ของสรรพสัตว์ ทรงสอนให้เหมาะกับอัธยาศัยของผู้ฟัง และเผยแผ่ธรรมแก่ประชาชนทุกชนชั้น พระสาวกช่วยประกาศพระศาสนาในแคว้นต่าง ๆ ทำให้คำสอนแพร่หลายยิ่งขึ้น กษัตริย์ คหบดี และประชาชนผู้ศรัทธาช่วยอุปถัมภ์ เช่น ถวายวัดและปัจจัยที่จำเป็น ประกอบกับการวางหลักการบวชและพระวินัย จึงทำให้คณะสงฆ์และพระศาสนาดำรงอยู่อย่างมั่นคง
จบ ตอบคำถามท้ายบท PH1301 บทที่ 3
